17.08.2018 17:00

Manuskrypt Wojnicza - zagadkowy rękopis. Jakie tajemnice ukryte są na kartach księgi?

Na początku XX wieku Michał Wojnicz, polski antykwariusz kupił we Włoszech tajemniczy rękopis. Był on wypełniony ilustracjami oraz tekstem napisanym w nikomu nieznanym języku.  Przez lata naukowcy dokładali wszelkich starań żeby odszyfrować treść zapisów w księdze. Poznajcie najpopularniejsze teorie związane z Manuskryptem Wojnicza.

Manuskrypt
foto: shutterstock.com

Świat jest pełen niewyjaśnionych zagadek. Często mają one związek z pochodzeniem ludzkości lub starożytnymi grobowcami. W sierpniu 2018 roku w Luksorze odkryto istnienie kolejnego Sfinksa. Pora więc na kolejną fascynującą tajemnicę. Co skrywa Manuskrypt Wojnicza? Poznajcie najpopularniejsze teorie.

Rękopis Wojnicza - tajemnica manuskryptu

W 1912 roku polski antykwariusz i kolekcjoner Michał Wojnicz podczas pobytu we Włoszech wszedł w posiadanie tajemniczego rękopisu. W jednej z włoskich willi znalazł on wielką pergaminową księgę, liczącą ponad 270 stron. Była ona o tyle niezwykła, że zapisany w niej tekst nie pasował do żadnego znanego języka. Chociaż naukowcy już od przeszło stu lat dokładają wszelkich starań, żeby poznać tajemnice manuskryptu, jego treść wciąż pozostaje nieznana. Tekst księgi wykazuje się pewnymi zasadami gramatycznymi, jednak nie odpowiadają one żadnemu z języków europejskich - brakuje w nim na przykład słów dłuższych niż 10 znaków oraz tych składających się z zaledwie dwóch liter. Po dokładnej analizie sposobu zapisu poszczególnych słów badacze są jednak przekonani, że autor rękopisu miał pełną świadomość tego, co pisze. 

Początkowo manuskrypt liczył ponoć 272 strony, do dziś zachowało się jednak 120. Naukowcy przypuszczają, że na przestrzeni lat układ kolejność poszczególnych kartek była zmieniana. 

Manuskrypt Wojnicza

Co znajduje się w zagadkowej księdze?

W manuskrypcie znajdują się ilustracje, które pomogły naukowcom w dokonaniu podziału treści księgi na rozdziały tematyczne. Ostatecznie wyróżniono 6 części - każda z nich różni się treścią oraz stylem zapisu. Rękopis Wojnicza składa się więc z sekcji astronomicznej, biologicznej, kosmologicznej, farmaceutycznej, przypisów oraz rozdziału złożonego jedynie z tekstu. Staranne rysunki ukazują natomiast m.in rozmaite diagramy i wykresy, a także wiele gatunków roślin, z których jednak tylko dwie udało się zidentyfikować. W księdze zostały również umieszczone ilustracje wielu nagich kobiet, przedstawionych w rozmaitych sytuacjach - w sekcji biologicznej ukazano je podczas kąpieli w zbiornikach połączonych ze sobą siecią ludzkich organów.

Manuskrypt Wojnicza

Poprzez użycie nowoczesnej technologii datowania radiowęglowego udało się ustalić, że zapis powstał między 1404 a 1438 rokiem. Wciąż nie wiadomo jednak, kto jest autorem zapisów i w jakim celu je stworzono. 

Rękopis Wojnicza - kto jest autorem zapisów?

Podczas wielu lat badań nad manuskryptem powstało wiele teorii odnośnie tego, kto stworzył tajemnicze zapisy. Niektórzy naukowcy przypisywali autorstwo księgi franciszkaninowi, Robertowi Baconowi. Inni twierdzą, że nazwisko twórcy rękopisu widnieje na jego pierwszej stronie - odnaleziono bowiem ślady usuniętych fragmentów tekstu. Z użyciem specjalnych substancji chemicznych odczytano imię Jakoba Tepenece, którego później zidentyfikowano jako Jakuba Horcicky'ego z Tepenec - osobistego lekarza cesarza Rudolfa II, specjalizującego się w ziołolecznictwie. Teoria ta prawdopodobnie nie jest jednak właściwa - ponoć pismo manuskryptu nie jest zgodne z podpisem cesarskiego zielarza.

Manuskrypt Wojnicza

Amerykański kryptolog Presscot Currier, który badał rękopis w latach 70. ubiegłego wieku, zauważył, że zapis niektórych fragmentów tekstu znacznie różni się od siebie. Jego zdaniem księga mogła mieć więcej niż tylko jednego autora. Grafolodzy jednak dosyć szybko obalili te teorię. 

Rękopis Wojnicza - najpopularniejsze teorie

Tajemniczy manuskrypt pozornie wydaje się dotyczyć średniowiecznej medycyny oraz farmaceutyki. Tajemnicze ilustracje oraz niezrozumiały język stały się jednak źródłem wielu teorii odnośnie jego przeznaczenia. Wielu badaczy sądzi, że księga mogła mieć związek z alchemią - na jej kartach brakuje jednak charakterystycznych dla magicznych podręczników rysunków, które symbolizowały poszczególne substancje używane do sporządzania mikstur. Przypuszcza się również, że właścicielem rękopisu mógł być zwykły znachor, który za pomocą fikcyjnej książki próbował zjednać sobie zaufanie kolejnych pacjentów.

Rękopis Wojnicza

Niezrozumiałe pismu zdaniem wielu naukowców może stanowić rodzaj szyfru. Jedną z najciekawszych teorii jest wykorzystanie steganografii. Mówi ona, że sam tekst księgi nie oznacza nic szczególnego, a prawdziwie cenne informacje ukryte są między jego wierszami. Tego typu metody mają z reguły na celu zatajenie samego faktu istnienia jakiejkolwiek istotnej informacji. Lingwista Jacques Guy uważa natomiast, że rękopis Wojnicza został zapisany w egzotycznym języku, jednak przy użyciu wymyślonego alfabetu. 

Teorii jest jednak o wiele więcej. Mówi się, że manuskrypt mógł być własnością pewnego szamana, zeszytem, w którym bazgrał mały Leonardo da Vinci, owocem tzw. daru języków, próbą stworzenia całkiem nowego sposobu komunikacji, a nawet zwykłym żartem. Niektóre teorie zakładają również, że została w nim zapisana tajemnica wiecznego życia.

Manuskrypt Wojnicza

Czy udało się odszyfrować zapisy z manuskryptu?

Okazuje się, że współcześni naukowcy mogą znajdować się bliżej rozwiązania zagadki manuskryptu niż kiedykolwiek. W 2018 roku pracujący na Uniwersytecie Alberty w Kanadzie polskie naukowiec Grzegorz Kondrak dokonał fascynującego odkrycia. Profesor wraz ze swoim doktorantem stwierdził, że księga została napisana w języku hebrajskim. Mało tego, mężczyznom udało się nawet rozszyfrować pierwsze zdanie rękopisu. Ponoć brzmi ono - „Ona przedstawiła zalecenia księdzu, panu domu, mnie i ludziom”.  Jak naukowcom udało się dojść do tych zaskakujących wniosków? Naukowcy wykorzystali w tym celu specjalny program komputerowy, który poddał analizie ponad 400 języków i wskazał ten, najbardziej zbliżony do manuskryptu. W tekście udało się również wyróżnić słowa: ogień, powietrze i rolnik.

Czy badania profesora Kondraka oznaczają, że już wkrótce poznamy tajemnice Manuskryptu Wojnicza? Czas pokaże. Mamy jednak nadzieje, że już wkrótce pierwotne przeznaczenie tajemniczej księgi zostanie precyzyjnie określone.

Co sądzicie o tajemniczym manuskrypcie? Jakie jeszcze zagadki może skrywać? Dajcie znać w komentarzach i koniecznie zajrzyjcie do Archiwum Tajemnic po więcej zadziwiających opowieści. 

Olga Konarzycka
Tagi: #Archiwum Tajemnic