22.05.2018 17:11

World Goth Day: Co musisz wiedzieć, jeśli chcesz zostać gothem

22 maja obchodzimy światowy dzień subkultury gotyckiej. To dobra okazja, by przyjrzeć się odzianej w czerń, ale jednocześnie jakże barwnej grupie społecznej spod znaku nietoperza.

World Goth Day: Co musisz wiedzieć, jeśli chcesz zostać gothem
foto: Romana Makówka / Antyradio.pl

World Goth Day, który przypada 22 maja, po raz pierwszy obchodzono 9 lat temu w Wielkiej Brytanii. W maju 2009 stacja radiowa BBC Radio 6, w ramach swojego cyklu audycji na temat subkultur, przygotowała również odcinek o gotach. Dwóch radiowych DJ-ów specjalizujących się w rocku gotyckim, czyli Cruel Britannia i Martin Oldgoth zorganizowało z tej okazji specjalną imprezę, oczywiście w odpowiednim, subkulturowym klimacie.

Idea chwyciła i rozprzestrzeniła się na całym świecie. World Goth Day celebruje muzykę, modę i sztukę gotycką. Z okazji 22 maja mamy dla Was mały przewodnik po subkulturze goth.

Jakiej muzyki słucha goth?

To wbrew pozorom niełatwe pytanie. Rock gotycki wyłonił się pod koniec lat 70. XX wieku z nowej fali i postpunka. Mianem „goth” zaczęto określać wykonawców postpunkowych, których brzmienie było wyjątkowo chłodne i mroczne. Ich znakiem rozpoznawczym były też teksty – depresyjne, ponure, czasem nawiązujące do literatury gotyckiej i inspirowane horrorami. Do najważniejszych wykonawców rocka gotyckiego zaliczamy Siouxsie & The Banshees, Joy Division, The Cure, Bauhaus, The Birthday Party, The Sisters Of Mercy, The Mission i Fields Of The Nephilim.

Goci nie ograniczają się do rocka gotyckiego sensu stricte. Lubią muzykę o odrealnionej, baśniowej lub mrocznej atmosferze, często z wpływami muzyki klasycznej i dawnej, na przykład tworzoną przez artystów z kręgu wytwórni 4AD (Cocteau Twins, Dead Can Dance, Clan Of Xymox), których muzykę określa się jako dark wave, dream pop, ethereal wave lub neoclassical. Z drugiej strony, wielu gothów ceni ciężki i hałaśliwy industrial, niejeden skłania się ku metalowi (szczególnie w wydaniu gothic i doom). Wśród współczesnych przedstawicieli tej subkultury bardzo popularna jest muzyka elektroniczna, w tym dark ambitne, electropunk, EBM (electronic body music), techno i rave. Nie brakuje też fanów folku, w tym spod znaku neofolk i pagan. Spektrum muzyki słuchanej przez gotów jest bardzo szerokie, ale wszystkie wybierane przez nich gatunki łączy zawarty w nich mrok.

Książki i filmy gothów

Goci należą do największych erudytów wśród przedstawicieli subkultur. Na mało którą z nich tak wielki wpływ wywarła wszak literatura. Sama jej nazwa nawiązuje do popularnego w XVIII i XIX wieku nurtu powieści gotyckiej, czyli literatury grozy, bezpośredniego przodka horroru. Frankenstein, Dracula, Nosferatu, wszelkiej maści potwory i wampiry to istne ikony goth. Do ukochanych przez gotów pisarzy należą H.P. Lovecraft, Edgar Allan Poe i Bram Stoker. Także filmowe horrory są istotne dla subkultury – kultowy status wśród nich mają zwłaszcza filmy z wytwórni Hammer Horror, której gwiazdą był Christopher Lee. Wielu gotów fascynuje religia (w tym dawne wierzenia), magia i okultyzm.

Gotycki image

Podobnie jak gust muzyczny, także i moda gotycka nie jest jednolita. Rozmaite warianty gotyckiego rynsztunku łączy jedynie dominacja czerni. Typowymi gotyckimi kolorami są również biel i fiolet, czasem czerwień, zieleń i róż.

Tradycyjny strój fanów rocka gotyckiego, podobnie jak ich muzyka, była wariantem image’u punkowego. Wielkie, farbowane na czarno grzywki jak u muzyków Misfits, rozczochrane burze włosów w stylu Siouxsie Sioux i Roberta Smitha, irokezy – to najpopularniejsze warianty fryzur trad gothów. Do tego nabijane ćwiekami skórzane kurtki i spodnie, pończochy i koszulki typu fishnet, ciężkie glany lub kozaki – wszystko oczywiście w czerni. Obowiązkowy jest mroczny makijaż.

Wielu gotów nawiązuje do mody minionych stuleci, mniej więcej z czasów największej popularności powieści gotyckiej, czyli XVIII i XIX wieku. Fascynacja epoką wiktoriańską sprawia, że czasem można pomylić gotha z przedstawicielem subkultury steampunk. Gotki chętnie noszą ciężkie suknie, gorsety, rękawiczki i koronkowe dodatki, a głowy zdobią efektownymi kapeluszami lub fascynatorami. Wśród panów popularne są długie płaszcze, eleganckie kamizelki w ciemnych kolorach i wysokie cylindry, a niekiedy kowbojskie kapelusze. Nie są niczym nietypowym również inspiracje modą średniowiecza. Szczególnie u męskich gotów można zauważyć również pewne wpływy militarne - inspiracją dla gotyckiego stroju może być nawet mundur z II wojny światowej.

Podgrupy

W obrębie subkultury goth wyróżnia się wiele mocno różniących się od siebie, zwłaszcza wizerunkiem, podgrup. Oto kilka przykładowych:

  • Trad goth/batcave – nawiązujący do image’u klasycznych wykonawców rocka gotyckiego.
  • Cybergoth – połączenie gotyku i subkultury cyberpunk, którą charakteryzują nawiązania do gier komputerowych i nowoczesnej technologii. Cybergoth słucha raczej muzyki elektronicznej, niż rocka.
  • Steamgoth – połączenie goth i steampunk. Znaki rozpoznawcze steamgothów to wielkie kapelusze ze staroświeckimi okularami ochronnymi dla obojga płci.
  • Victorian goth – wybierana głównie przez gotki. Znakiem firmowym gotek wiktoriańskich są suknie, gorsety i koronki.
  • Pastel goth – wywodzi się z Japonii, jest inspirowana mangą i anime. Przedstawiciele „pastelowego gotyku” świadomie nawiązują do mody dziecięcej i dla nastolatków, choć równocześnie nie rezygnują z mrocznych motywów. Kolorystyka ich strojów znacząco różni się od pozostałych podgrup gotyku – dominuje lilaróż i fiolet.
  • Fetish goth – łączy elementy stroju gotyckiego i BDSM. Czarny lateks i ostry seks o północy na cmentarzu, to jest to!
  • Ethergoth – najsubtelniejsza wersja gotyku. Najprościej rzecz ujmując, polega na włączaniu gotyckich elementów do konwencjonalnego dziewczęcego stroju.
  • Corporate goth – znak czasów. Połączenie gotyckich motywów z korporacyjnym strojem biurowym, wynalezione po to, by goci mogli chodzić do „normalnej” pracy bez poczucia zdrady swoich ideałów.

Imprezy gotyckie

Goci często pozują na depresyjnych samotników, ale w rzeczywistości – jak każdy – uwielbiają się spotykać z podobnymi sobie. Przedstawiciele tej subkultury gromadzą się przede wszystkim wokół muzycznych festiwali. Do najsłynniejszych należą Whitby Goth Weekend, Infest i Alt-Fest w Anglii, Convergence w Ameryce, Wave-Gotik-Treffen i M’era Luna w Niemczech oraz polski Castle Party, który corocznie odbywa się na zamku w Bolkowie.

Castle Party 2018

Tegoroczny Castle Party odbywa się w dniach 12-15 lipca 2018. W tym roku w Bolkowie wystąpią m.in. Shining, Samael, Project Pitchfork, Faun, The Eden House, Agonoize, Theatre of Hate, Tyske Ludder, Made In Poland, Grausame Tochter, The House of Usher, Escape with Romeo, Traitrs, Gothminister i Department.

Maciej Koprowicz
Tagi: Duperele Castle Party