Jak sprawdzić, czy numer PESEL wyciekł?

Michał Tomaszkiewicz
30.08.2016 11:24
Jak sprawdzić, czy numer PESEL wyciekł? Fot. materiały prasowe

Ministerstwo Cyfryzacji podało sposób na sprawdzenie, czy wśród 1,4 mln pobranych w podejrzanych okolicznościach numerów PESEL znajduje się ten należący do nas. Jeśli tak się stało, zaleca złożenie wniosku do prokuratury.

Resort podkreśla, że dokładnie wiadomo kto, kiedy i czyje dane pobierał – nie ma więc mowy o pokonaniu zabezpieczeń systemu PESEL przez hakerów. Ministerstwo odnotowało dużą liczbę zapytań składanych nocami od marca 2015 roku i zaleciła sprawdzenie, po co tak duża ilość danych potrzebna jest kancelariom komorniczym.

Do bazy danych PESEL nie można dostać się przez internet – jest ona fizycznie odseparowana od tej sieci, komputery podłączone do rządowego archiwum korzystają z odrębnych, dedykowanych łączy. Nie oznacza to oczywiście, że pobrane dane nie mogą zostać przekazane dalej – wystarczy zgrać je na pamięć USB i przenieść do innej maszyny. Jak na razie jednak brak informacji, czy doszło do takiej sytuacji – nie ma więc podstaw by twierdzić, że doszło do wycieku.

Ministerstwo Cyfryzacji stwierdziło jedynie, że o dane PESEL wnioskuje kilka podmiotów, które składają zapytania o nie w bardzo dużych ilościach i w np. porze nocnej. To zwróciło uwagę specjalistów MC. Urzędnicy na podstawie tych anomalii zawiadomili organy ścigania i dopiero te ustalą, czy doszło do przestępstwa. Komornicy mają bowiem, z mocy przepisów, dostęp do bazy PESEL. 

Sprawą zajęła się ABW – agencja sprawdza, co było przyczyną sprawdzania przez kancelarie komornicze danych tak dużej liczby Polaków.

Ministerstwo Cyfryzacji podkreśla, że wie dokładnie czyje dane zostały pobrane. Obecnie nie ma jednak planów poinformowania zainteresowanych obywateli – działalność kancelarii komorniczych jest podejrzana, nie nosi jednak jak na razie znamion przestępstwa. Sprawie przygląda się także Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych.

Jak sprawdzić, czy kancelarie komornicze pobrały nasz PESEL?

Ministerstwo Cyfryzacji oferuje bezpłatnie informacje dotyczące bazy danych PESEL – w szczególności, kto w danym okresie zwracał się o ich udostępnienie. Z tej możliwości można skorzystać 2 razy w ciągu roku.

Wniosek o wydanie informacji można wysłać przez internet – trzeba jednak podpisać go Profilem Zaufanym, który wyrabia się na platformie e-PUAP (a w najbliższej przyszłości będzie to można również załatwić w banku internetowym), który nie jest jeszcze zbyt popularny wśród Polaków.

Alternatywą jest złożenie wniosku w formie pisemnej – można go wysłać (pamiętając o podpisaniu i wskazaniu okresu, jaki ma zostać przeanalizowany – najlepiej podać zakres styczeń 2015 – sierpień 2016) na następujący adres:

Ministerstwo Cyfryzacji
Departament Ewidencji Państwowych
ul. Królewska 27
00-060 Warszawa
SRP

Wniosek powinien mieć następującą treść:

WNIOSEK DO MINISTRA CYFRYZACJI O UDOSTĘPNIENIE INFORMACJI Z LOGÓW SYSTEMU REJESTRÓW PAŃSTWOWYCH

Na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 5) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 922) wnoszę o udostępnienie z logów Systemu Rejestrów Państwowych informacji o sposobie udostępniania moich danych osobowych zgromadzonych w rejestrze PESEL, a w szczególności informacji o odbiorcach lub kategoriach odbiorców, którym dane te zostały udostępnione w okresie styczeń 2015 – sierpień 2016.

IMIĘ
NAZWISKO
NR PESEL

Podpis wnioskodawcy

Wniosek można także pobrać bezpośrednio ze strony Ministerstwa Cyfryzacji. Dla osób chcących mających dodatkowe pytania przygotowano specjalny numer telefonu – 22 245 59 05 – działający w godzinach 8-16.

Dzięki odpowiedzi od resortu dowiemy się, czy nasz PESEL i towarzyszące mu dane zostały pobrane w ramach „wycieku” – co może oznaczać niebezpieczeństwo przekazania tych informacji przestępcom wyłudzającym na cudze dane kredyty.

Jeśli informacje uzyskane z bazy PESEL potwierdzą, że o Twoje dane wnioskował komornik, który nie prowadził wobec Ciebie żadnego postępowania, wówczas możesz zgłosić ten fakt do prokuratury, z prośbą o nadanie statusu pokrzywdzonego w toczącym się śledztwie.

Jeśli chcemy sprawdzić, czy banki i inne instytucje finansowe poszukiwały informacji na nasz temat – co może oznaczać próbę zaciągnięcia pożyczki na nasze dane – możemy skorzystać z bezpłatnych (przez ograniczony okres) usług firm komercyjnych, oferujących wysyłanie powiadomień za każdym razem, gdy ktoś zwróci się o udostępnienie informacji na nasz temat.

Jak sprawdzić, czy ktoś próbuje wziąć na nasze dane pożyczkę?

Bezpłatne udostępnianie informacji o zapytaniach z banków i instytucji finansowych udzielających pożyczek zadeklarowały dwa komercyjnie działające przedsiębiorstwa – Biuro Informacji Kredytowej oraz Krajowy Rejestr Długów.

Prowadza one bazy danych, w których przechowywane są wpisy na temat historii kredytowanej obywateli oraz ich ewentualnym zadłużeniu. Informacje tego typu pomagają bankom ocenić ryzyko niespłacenia przyznanego kredytu, w ramach procedowania wniosków występują więc o udostępnienie im informacji przez BIK i/lub KRD.

Oferowane przez przedsiębiorstwa alerty o nadejściu zapytania nie są jednak absolutnie pewnym wyznacznikiem bezpieczeństwa naszych danych- może się okazać, że parabanki i inne instytucje finansowe udzielą kredytu (na przykład chwilówki) bez sprawdzania historii kredytowej osoby, której dane zostały podane.

Jak otrzymywać alerty od BIK – Biura Informacji Kredytowej?

Informacje o dostępie do naszych danych można otrzymywać bezpłatnie przez rok od czasy założenia konta – promocja trwa do 30 września 2016 roku. Aby móc z niej skorzystać należy założyć konto w serwisie bik.pl.

Podczas rejestracji trzeba będzie podać:

  • numer PESEL
  • skan lub zdjęcie dowodu osobistego
  • numer rachunku, z którego zostanie wykonany przelew identyfikacyjny na kwotę 1 zł (nie może to być konto firmowe ani wspólne)

Po założeniu konta należy uaktywnić usługę „Alerty BIK” wykorzystując kod rabatowy „ALERTY-1751”. Powiadomienia o sprawdzeniu naszej historii kredytowej można otrzymywać poprzez SMS lub e-mail.

Po okresie darmowych BIK będzie poobierać od osób korzystających z alertów opłatę w wysokości 19 zł rocznie.

Jak otrzymywać alerty od KRD – Krajowego Rejestru Długów?

Krajowy Rejestr Długów – należący do Biura Informacji Gospodarczej – oferuje usługę FairPay. Dzięki niej można sprawdzić, kto w ciągu ostatnich 12 miesięcy sprawdzał informacje na nasz temat. Oferowana jest także opcja wysyłania powiadomień na SMS lub e-maila za każdym razem, gdy pojawi się nowe zapytanie.

Aby skorzystać z FairPay, należy założyć konto w serwisie www.konsument.krd.pl. Sprawdzanie informacji na swój temat jest bezpłatne.

Kto ma dostęp do danych bazy PESEL?

Dostęp bazy danej PESEL mają:

  • organy administracji publicznej
  • sądy
  • prokuratura
  • Policja
  • Straż Graniczna
  • Służba Więzienna
  • Służba Kontrwywiadu Wojskowego
  • Służba Wywiadu Wojskowego
  • Służba Celna
  • Żandarmeria Wojskowa
  • Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego
  • Agencja Wywiadu
  • Biuro Ochrony Rządu
  • Centralne Biuro Antykorupcyjne
  • Szef Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych
  • organy wyborcze
  • straże gminne /miejskie/
  • komornicy sądowi – w zakresie niezbędnym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego
  • organy kontroli skarbowej i wywiadu skarbowego
  • państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne oraz inne podmioty – w zakresie niezbędnym do realizacji zadań publicznych określonych w odrębnych przepisach
  • Polski Czerwony Krzyż – w zakresie danych osób poszukiwanych
Michał Tomaszkiewicz Redaktor antyradia
CZYTAJ TAKŻE
Logo 18plus

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.