To polskie arcydzieło wszyscy czytali w szkole. W filmie jest inne zakończenie
Polacy masowo sięgali po tę powieść, lecz w ekranizacji finał wyglądał inaczej.
- Filmy z PRL są cennym zapisem innych czasów. Pokazują realia społeczne, obyczaje oraz sposób myślenia ludzi żyjących w tamtym okresie.
- Dzięki nim można lepiej zrozumieć historię i mentalność minionych dekad. To sprawia, iż kino to ma wartość nie tylko artystyczną, ale też edukacyjną.
- Wielkie znaczenie mają też dzieła oparte na książkach, bo mamy wtedy połączenie kunsztu z dwóch światów.
Wyjątkowe dzieło polskiej literatury
„Granica” łączy w sobie elementy kilku gatunków. Można w niej odnaleźć cechy powieści psychologicznej, sensacyjnej, a także kryminału. Książka ukazała się w połowie lat trzydziestych i przyniosła Nałkowskiej Państwową Nagrodę Literacką oraz ogromną sympatię czytelników.
Quiz: Kultowe bajki z PRL-u. Młodzież nie ma szans w tym quizie
Już w ciągu roku od premiery opublikowano ponad sześćdziesiąt recenzji, co uczyniło ją jedną z najczęściej dyskutowanych pozycji dwudziestolecia międzywojennego, stawianą obok „Przedwiośnia” Stefana Żeromskiego. Mimo niejednoznacznych ocen krytyków powieść niemal natychmiast zwróciła uwagę ludzi kina. Historia Zenona Ziembiewicza, jego kariery oraz skomplikowanych relacji uczuciowych wydawała się doskonałym materiałem na film.
„Granica” należy do najważniejszych utworów w dorobku Zofii Nałkowskiej, znanej pisarki i publicystki. Wydanie książki w 1935 roku stało się w Polsce dużym wydarzeniem kulturalnym, a sama powieść szybko zdobyła szerokie grono odbiorców. Ogromne zainteresowanie sprawiło, że niedługo później historia trafiła na ekran. Doczekała się dwóch filmowych wersji, które znacząco różniły się podejściem do literackiego pierwowzoru.
Filmowe wersje „Granicy”, twórcy i obsada
Pierwszą adaptację zrealizowano w 1938 roku. Zadania tego podjął się Józef Lejtes, ceniony reżyser i scenarzysta. Scenariusz powstał we współpracy ze Stanisławem Urbanowiczem oraz Eugeniuszem Bundą i w dużej mierze zachowywał wierność wobec powieści Nałkowskiej.
Zenon Ziembiewicz po zakończeniu studiów w Paryżu wraca do kraju pełen planów i ambicji. Odnawia kontakt z dawną ukochaną Elżbietą, a jednocześnie wdaje się w romans z młodą służącą Justyną. Przez pewien czas próbuje pogodzić namiętność do jednej kobiety z uczuciem do drugiej, jednak jego starania przekreśla informacja o ciąży kochanki. Od tego momentu zarówno życie osobiste, jak i zawodowe bohatera zaczyna się komplikować. Każdy kolejny wybór przybliża go do dramatycznego finału.
W rolę Zenona wcielił się Jerzy Pichelski. Elżbietę Biecką zagrała Elżbieta Barszczewska, natomiast postać Justyny Bogutówny przypadła Lenie Żelichowskiej. Film ukończony zaledwie rok przed wybuchem drugiej wojny światowej, przetrwał do naszych czasów.
Znacznie większą rozpoznawalność zdobyła druga ekranizacja, powstała czterdzieści lat później. Reżyserem był Jan Rybkowski, a scenariusz napisał Józef Hen. Autor adaptacji zdecydował się na luźniejsze potraktowanie literackiego oryginału, zmieniając zakończenie oraz ograniczając wątek polityczny. Produkcja została doceniona za stronę wizualną i znakomite role aktorskie. Zenona Ziembiewicza zagrał Andrzej Seweryn, w Elżbietę wcieliła się Krystyna Janda, a Justynę sportretowała Sławomira Łozińska.
Źródło: Antyradio/RadioZET
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca! Po więcej informacji zachęcamy do odwiedzenia naszego Facebooka , Twittera, TikToka i Instagrama. Żeby posłuchać, co teraz gramy, kliknij w poniższy baner!