Polacy kochają obrazy artystki, która dziś obchodziłaby 135. urodziny
Poznaj życie i twórczość Zofii Stryjeńskiej - wybitnej malarki i ilustratorki. Dowiedz się, co przyniosło jej światową sławę.
- Jakie były najważniejsze dzieła Zofii Stryjeńskiej.
- Dlaczego Zofia Stryjeńska udawała mężczyznę w Monachium.
- Co przyczyniło się do sukcesu Zofii Stryjeńskiej w Europie.
- Które nagrody zdobyła Stryjeńska na Wystawie Światowej w Paryżu.
Zofia Stryjeńska miałaby 135 lat. Wybitna polska malarka
Ta malarka, graficzka, ilustratorka i scenografka to jedna z najbardziej znanych polskich artystek. Mowa oczywiście o Zofii Stryjeńskiej, która 13 maja 2026 roku obchodziłby swoje 135. urodziny.
Quiz: Poznasz obraz po fragmencie? Przegrasz na 4. pytaniu
Z czego Stryjeńska zasłynęła? Co spowodowało, że odniosła sukces? Jakie są jej najsłynniejsze obrazy? W tym tekście znajdziesz najważniejsze informacje na temat artystki.
Zofia Stryjeńska - obiecująca malarka musiała udawać mężczyznę
Zofia Stryjeńska urodziła się 13 maja 1891 roku w Krakowie. Interesowała się sztukami plastycznymi od dziecka. Jako nastolatka zaczęła współpracę z pismami "Rola" i "Głosu Ludu" ilustrując artykuły. W wieku 18 lat zaczęła naukę w Szkole Sztuk Pięknych dla Kobiet Marii Niedzielskiej, którą ukończyła z wyróżnieniem. Po zakończeniu edukacji wraz z ojcem odbyła podróż po Europie, oglądając na własne oczy dzieła mistrzów światowej sztuki.
W 1911 roku postanowiła kontynuować naukę w Akademii Sztuk Pięknych w Monachium. W tym celu musiała się jednak podać za mężczyznę, ponieważ uczelnia nie kształciła kobiet. Przez rok udawała Tadeusza Grzymałę Lubańskiego, ale w końcu została zdemaskowana. Z tego powodu wróciła do rodzinnego miasta, w którym rozpoczęła pracę artystyczną.
Słynny film z PRL-u. Nie ma szans, że odgadniesz tytuł po jednym kadrze
Zofia Stryjeńska - od brylowania w cyganerii po zapomnienie
W 1913 roku wtedy jeszcze Zofia Lubańska, została dostrzeżona przez krytyków, tym samym, wkraczając do cyganerii krakowskiej i zapoznając się z rodzinami Żeleńskich, Jachimeckich, Pugetów, Kossaków, a także zaprzyjaźniając się z pisarką Magdaleną Samozwaniec i poetką Marią Pawlikowską-Jasnorzewską. Trzy lata później wyszła za architekta Karola Stryjeńskiego.
Dzięki mężowi znajomości Stryjeńskiej jeszcze bardziej się poszerzyły. Weszła w kontakty z takimi osobistościami jak Władysław Skoczylas, Henryk Kuna, Stefan Żeromski, Władysław Reymont, Witkacy, czy poeci "Skamandra". W latach 20. zamieszkała z mężem w Zakopanem, jednak szczęście pary nie trwało długo. Wielokrotnie dochodziło do konfliktów w małżeństwie. Stryjeński w tym czasie dwukrotnie doprowadził do zamknięcia żony w zakładzie psychiatrycznym. Finalnie para rozwiodła się w 1927 roku.
Po przeprowadzce do Warszawy wyszła za aktora Artura Sochę, z którym również nie stworzyła szczęśliwego związku, a następnie związała się z architektem Achillesem Brezą, a później pisarzem i podróżnikiem Arkadym Fiedlerem. Niestety w latach 30. obiecująca artystka popadła w zapomnienie i żyła w nędzy. Nie chcąc zabiegać o uznanie, sprzedała kilka swoich dzieł lichwiarzom. Pod koniec tej dekady przypomniano sobie jednak o malarce. Stryjeńska dostała zlecenia na kilim dla cesarza Japonii Hirohito, dekoracji wnętrz polskich statków pasażerskich: MS Batory i MS Piłsudski oraz sali w cukierni E. Wedla w Warszawie.
W tym czasie ponownie zaczęto interesować się jej twórczością. Niestety przyszła II wojna światowa. Całą okupację Stryjeńska spędziła w Krakowie. Wraz z wejściem do Polski Rosjan, malarka opuściła kraj i udała się do Szwajcarii. Próbowała wyemigrować do USA, ale nie udało się jej to. Z tego powodu została w Genewie do końca życia, nie umiejąc odnaleźć się z dala od Polski. Zmarła 28 lutego 1976 roku w wieku 85 lat.
7 najciekawszych polskich książek, które powinien znać każdy Polak
- 7 Zobacz zdjęcia
Zofia Stryjeńska - najwybitniejsze prace polskiej artystki
Stryjeńska była członkinią ugrupowania artystycznego Rytm. Była wybitną przedstawicielką stylu art déco. Malowała gównie temprami, ale poza obrazami tworzyła również litografię, rysunki, plakaty, projektowała zabawki, tkaniny dekoracyjne, a także rysowała ilustracje do książek. Jej najbardziej znane prace to "Pastorałka", cykl "Bożków słowiańskich", "Pascha", ilustracje do "Monachomachii" Krasickiego, "Pory roku", "Kolędy", "Cztery sakramenty" oraz "Tańce polskie".
Była autorką dekoracji polskiego pawilonu na Wystawie Światowej w Paryżu w 1925 roku. Stryjeńska stworzyła cykl "Dwunastu miesięcy", ukazując rok z punktu widzenia pracy rolnika. Dzięki malowidłom stała się sławna w Europie. Została za nie uhonorowana 5 nagrodami Wystawy światowej.
Była miłośniczką słowiańszczyzny i z tego powodu uznaje się ją za prekursorkę rodzimowierstwa słowiańskiego w naszym kraju. Stworzyła koncepcję Witezjonu - świątyni słowiańskiej, który miał być miejscem "sympozjów oraz zjazdów cezarów Słowian". Została doceniona przez państwo polskie Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Wawrzynem Akademickim i Krzyżem Kawalerskim Orderu Legii Honorowej. Obok Tamary Łempickiej jest uznawana za jedną z najbardziej znanych polskich artystek plastyczek dwudziestolecia międzywojennego.
Źródło: Antyradio/wikipedia.org
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca! Po więcej informacji zachęcamy do odwiedzenia naszego Facebooka, Twittera, TikToka i Instagrama. Żeby posłuchać, co teraz gramy, kliknij w poniższy baner!
