Był słynnym pisarzem w PRL-u. Dzięki niemu powstała klasyka polskiego kina
Obserwuj w Google
Poznaj życie Jarosława Iwaszkiewicza i jego wpływ na polskie kino. Odkryj, jak jego twórczość inspirowała reżyserów PRL-u.
- Jak twórczość Iwaszkiewicza wpłynęła na polskie kino.
- Dlaczego Iwaszkiewicz jest istotny dla polskiej kultury.
- Które filmy na podstawie dzieł Iwaszkiewicza są najwybitniejsze.
- Jakie były główne etapy życia Iwaszkiewicza.
Jarosław Iwaszkiewicz - pisarz, który miał wpływ na polskie kino
Dla wielu pisarzy przeniesienie ich dzieła na mały lub duży ekran oznacza docenienie ich pracy literackiej. W przypadku tego polskiego prozaika, poety, eseisty, tłumacza i librecisty można mówić o rekordowej liczbie adaptacji.
Quiz: Lektury szkolne z PRL-u. Pamiętasz, co czytaliśmy? [Łatwy quiz]
Mowa o Jarosławie Iwaszkiewiczu, którego obszerna twórczość była wielokrotnie wykorzystywana przez wybitnych filmowców, głównie działających w okresie PRL-u. Na podstawie dzieł artysty powstały najwybitniejsze polskie filmy.
Jarosław Iwaszkiewicz - losy wybitnego pisarza. Kijów, II wojna światowa i PRL
Iwaszkiewicz urodził się 20 lutego 1894 roku we wsi Kalnik, znajdującej się obecnie na terenie Ukrainy. Chociaż przyszedł na świat jako Leon, bliscy zwracali się do niego imieniem Jarosław, które po raz pierwszy w dokumentach pojawia się po roku 1945. Losy rodziny Iwaszkiewicza odbiły się na jego twórczości. Ojciec i stryj walczyli w powstaniu styczniowym, a wuj - Henryk Piątkowski, był malarzem i krytykiem sztuki.
Na początku XX wieku wraz z rodziną przeniósł się do Warszawy, gdzie rozpoczął naukę, następnie do ukraińskiego miasta Kropywnycki, w którym uczył się w liceum. Szkołę średnią ukończył jednak w Kijowie. To właśnie tam zainteresował się sztuką - muzyką i poezją. Ukończywszy maturę, rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Kijowskim. Uczęszczał również na zajęcia w konserwatorium w Kijowie.
Pomiędzy maturą a rozpoczęciem studiów zarabiał jako korepetytor. Jego podróże do rezydencji szlacheckich na terenach obecnej Polski i Ukrainy stały się w przyszłości kanwą wielu dzieł. Po rewolucji listopadowej postanowił przenieść się na stałe do Warszawy. Podczas wojny bolszewickiej walczył jako ochotnik w piechocie. W późniejszych latach pracował jako sekretarz marszałka Sejmu Macieja Rataja, a także sekretarz poselstwa RP w Kopenhadze i Brukseli. Podczas II wojny światowej Iwaszkiewicz działał w podziemiu, zajmując się kulturą i sztuką, między innymi ratując zabytki. W czasie okupacji w swojej willi Stawisko w Podkowie Leśnej regularnie ukrywał Polaków i Żydów, co po wojnie skutkowało odznaczeniem medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.
Po wojnie wydawał "Nowiny Literackie", a także przez wiele lat był prezesem Związku Literatów Polskich, redaktorem naczelnym "Twórczości" i bezpartyjnym posłem. Iwaszkiewicz zmarł 2 marca 1980 roku w Warszawie. Chociaż przez dekady miał żonę - pisarkę Annę Lilpop, z jego prywatnych zapisków jasno wynika, że był osobą biseksualną. Wątki homoseksualne pojawiają się zresztą wielokrotnie w twórczości Iwaszkiewicza.
Te książki z czasów PRL są dziś warte fortunę. Prawdopodobnie masz je w domu
- 11 Zobacz zdjęcia
Jarosław Iwaszkiewicz - twórczość, z której czerpali polscy filmowcy
Jako literat Iwaszkiewicz zadebiutował w 1915 roku wierszem "Lilith" w kijowskim piśmie "Pióro". 4 lata później ukazał się jego pierwszy tomik poezji - "Oktostychy". Na przestrzeni lat napisał wiele wierszy, powieści, opowiadań i dramatów. Najważniejsze z nich to "Zmowa mężczyzn", "Panny z Wilka", "Czerwone tarcze", "Matka Joanna od Aniołów", "Ikar", "Kochankowie z Marony", "Sława i chwała", czy "Lato w Nohant. Komedia w trzech aktach". W 1939 roku Iwaszkiewicz próbował też swoich sił w branży filmowej, pisząc scenariusz do zaginionego podczas wojny filmu "Nad Niemnem".
Na podstawie twórczości Iwaszkiewicza powstało 18 filmów i dwa seriale. Większość produkcji stworzono w czasach PRL-u. Dwa najwybitniejsze filmy na podstawie prozy Iwaszkiewicza zapisały się na stałe w polskiej kinematografii i zostały docenione również poza granicami kraju. Mowa oczywiście o "Matce Joannie od Aniołów" z 1960 roku w reżyserii Jerzego Kawalerowicza oraz "Pannach z Wilka" z 1979 roku, stworzonych przez Andrzeja Wajdę.
W obu produkcjach, kreowanych przez wybitnych reżyserów, wystąpiły gwiazdy polskiego kina - Mieczysław Voit, Lucyna Winnicka, Anna Ciepielewska oraz Franciszek Pieczka w "Matce Joannie od Aniołów" i Daniel Olbrychski, Anna Seniuk, Maja Komorowska, Stanisława Celińska, a także Krystyna Zachwatowicz w "Pannach z Wilka". Niewątpliwie twórczość Iwaszkiewicza jest ważna dla polskiej kultury nie tylko na polu literackim, ale również filmowym.
Źródło: Antyradio/Wikipedia.org
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca! Po więcej informacji zachęcamy do odwiedzenia naszego Facebooka, Twittera, TikToka i Instagrama. Żeby posłuchać, co teraz gramy, kliknij w poniższy baner!
